Churchill Formatı Neyi Anlatır
Puro dünyasında Churchill adı, kabaca on sekiz santim uzunluğundaki ve kırk yedi halka çapındaki klasik ölçüyü tanımlar. Bu boy, kısa formatlara göre belirgin biçimde daha uzun bir içim süresi tanımlar; çoğu zaman bir saati bulur. Küba punch 48 ile punch 8-9-8 puro gibi daha derli toplu kutuları yan yana düşündüğünüzde, uzunluk farkı hemen fark edilir. Uzun gövde, dumanın ağıza ulaşmadan önce daha fazla yol katetmesini getirir ve böylece ısı daha yumuşak kalır. Başlamadan önce en az bir saat ayırmak hem keyif hem de düzgün yanma için yerinde bir adımdır. Telaşlı bir içici için bu boy fazla gelir; sakin bir akşam isteyen kişiye ise yakışır. Ateşleme ilk üçte birde oturduğu için başlangıçta sabırlı davranmak tüm içimin gidişatını etkiler. Uzun bir formatta tadın gelişimini izlemek, kısa boylarda kaçırılan ince geçişleri fark etmenizi sağlar. Kısacası bu format vakit ister ama emeğin farkını gösterir, üstelik uzun bir oturumda damağın ısınması, tütünün ilk dakikalardaki sertliğinden sonra dengelenmesini ve ortadaki zengin bölümün ortaya çıkmasını beklemek de anlam kazanır.
Double Corona Formatına Yakından Bakış
Double Corona, genellikle on dokuz santimi ve elli civarı halka çapını yakalar; yani Churchill'den bir kademe daha iri ve daha kalın durur. Kalın çap, kor yüzeyini yayar ve dumanı dengeler. Uzun akşamlık double corona bu sınıfın tipik bir örneğidir; punch duke gövdesi ise aynı kalınlık düşüncesini başka bir dengeyle ortaya koyar. İki örnek yan yana konduğunda, çap büyüdükçe aromanın açılış temposunun ağırlaştığı açıkça görülür. Üçte birlik bölümler arasındaki geçişler de çok daha belirgin ayırt edilir, çünkü her bölüm kendi karakterini yavaş yavaş ortaya koyar. Ateşin yüzeyi geniş olduğu için bu boyda telaşa gelmeyen bir içim ortaya çıkar ve puro elde tutulduğunda bile kendini gösterir. Külün uzun süre düşmeden durması da bu formatın sevilen yanlarından biridir. Bu nedenle iri çaplı bir puro, alışkın damağa çok daha fazla söz verir, ayrıca bu kadar geniş bir çapta dilimlerin ağızda yayılma biçimi arttığı için içici, her bölümü ayrı ayrı değerlendirme fırsatı bulur.
Uzun Puro İçin Zaman Planı
Double Corona boyunda bir puro yakmadan önce, akşamın geri kalanını hesaba katmak şarttır. Seksen dakikayı aşabilen oturumlar, bildirim ya da ziyaretçi yüzünden kesilirse keyfi kaçar. Aylara yayılan punch mantua gibi büyük bir kutudan çıkan puro, böyle bir vakti ister. Short de punch kutusu ise aynı çizginin kısa kolunu temsil eder ve yarım saatlik bir molaya sığar. Hafta içi küçüğünü, hafta sonu büyüğünü yakmak makul bir düzendir. Telefonu kenara koymak ve ortamı baştan hazırlamak da fark yaratır. Külü silkelemek için bir kül tablası, ateşlemek için uzun bir kibrit ya da gazsız bir çakmak önceden masaya konmalıdır. Yanına bir bardak su ve koyu bir kahve koymak da içimi rahatlatır. Bütün bu hazırlıklar yapıldığında puroyu ateşlemek için rahat bir nefesle koltuğa gömülmek yeterlidir. Uzun içimde telaşa kapılmamak asıl kuraldır, bu yüzden en iyi oturumlar genellikle önceden planlanmış, telefonların sessize alındığı, yanında uzun bir sohbetin ya da sessiz bir müziğin eşlik ettiği akşamlarda gerçekleşir.
Kalın Halkalı Puroda Gövde Karakteri
Halka çapı altmışa dayanınca puro, sade bir çubuktan çok hacimli bir kütleye benzemeye başlar ve elde tutuşu bile değişir. Gigante punch kutusu bu sınıfa girer ve koyu harmanını geniş kesitte rahatça barındırır. Küba punch super selection ise belirgin biçimde daha geleneksel ölçülerde kalır ve aradaki fark ilk bakışta anlaşılır. İkisini yan yana tutan biri, kalınlığın duman hacmini ne kadar etkilediğini kolayca görür. Geniş çapta duman daha hacimli ama çoğu zaman daha serin gelir, çünkü ısı geniş bir yüzeye yayılır. Tütünün yoğunluğu çapla karıştırılmamalıdır; kalın olan her puro ağır, ince olan her puro hafif değildir. Çap yalnızca içimin süresini ve duman hacmini etkiler. Harmanın dolgunluğunu belirleyen şey ise yaprakların cinsi, olgunluğu ve sarımdaki oranıdır, nitekim kalın bir puroda tatların birbirine karışmadan art arda sıralanması için hem harmanın hem de çapın uyumlu olması gerekir ve bu uyum ancak sabırla tadılarak anlaşılır, aceleyle içilen bir purodan ise pek bir şey kalmaz. Bu yüzden büyük çaplı bir puroya başlarken kendinize yeterince zaman tanımanız gerekir.
Uzun Puroya Geçmeden Önce Sampler Denemek
Uzun bir puro hakkında karar vermeden önce, benzer ölçüde birkaç harmanı denemek pratik bir başlangıçtır. Blackbird sampler puro altı adetlik bir seçki olarak aynı boyda art arda tadım fırsatı sağlar. Cao world sampler ise beş ayrı örtü yapısını aynı ölçüde toplar. Robusto yarım saati hayli geçer, uzun bir puroya kıyasla çok daha az zaman alır. Her denemenin ardından kısa bir not almak yardımcı olur. Hangisinde toprak, hangisinde sedir ya da baharat ağır bastı diye bakmak yeterlidir. Bu küçük arşiv, bir sonraki seçimde hangi yaprak tipinin damağa daha uygun geldiğini ortaya çıkarır. Aynı günün farklı saatlerinde denemek, yorgunluğun ya da açlığın tadı nasıl etkilediğini de anlatır. Damak haritası oluştuktan sonra hangi harmanın uzun bir akşama yakışacağına karar vermek çok daha netleşir, böylece hafta sonu için ayrılan uzun boylu bir puroyu seçerken elinizde yalnızca bir fikir değil, birkaç somut gözlem olur ve yanlış bir tercihin ihtimali düşer.
Altmışlık Çapın Getirdikleri
6x60 sampler kutusu kalın halkalı boylara giriş için kullanışlı bir seçki sunar; geniş çap, acemi bir içicinin bile dumanı rahatça yönetmesine olanak tanır. Macanudo inspirado serisi ise uzun gigante kalıbını güçlü bir harmanla bir araya getirir. Altmışlık çapta kor geniş olduğundan puro yavaş yanar ve bu da içimi bir saati rahatça geçen bir oturuma çevirir. Bunun yansıması olarak duman ılık kalır, damakta daha yuvarlak bir his bırakır. Ancak çap büyüdükçe düzgün yanmak zorlaşabilir. Başlangıçtaki ateşlemede tabanı tam tutuşturmak, ilerleyen dakikalarda yan yanmayı azaltır. Yan yanma görülürse ucu hafifçe çevirerek ya da külü silkeleyip yeniden ateş vererek dengelemek mümkündür. Çapı büyütmek bir puroyu daha ağır hale getirmez, yalnızca daha yavaş yapar, nitekim en kalın purolarda bile ateşin eşit ilerlemesi, yalnızca kaliteli sarımın değil, içicinin ilk birkaç dakikadaki özeninin de sonucudur ve bu ayrıntıyı bilen biri sonraki purolarda çok daha huzurlu yanar. Kısacası küçük bir dikkat, uzun bir akşamın tamamına yansır ve sonuçta hem tat hem de yanma çok daha düzgün olur.
Ateşleme ve Kesim Üzerine Notlar
Uzun bir puroda başlangıç kesimi temiz yapılmalıdır. Başın yalnızca küçük bir kısmını açmak yeterlidir, fazlası çekişi gevşetip yanmayı bozabilir. Gazsız bir ateşleyici ya da odun çubuk tercih etmek tada koku karışmasını engeller. Metal kutulu undercrown gibi küçük bir boy hızla toparlanır, bu yüzden kesim hatası daha az hissedilir. Baharatlı vegafina nicaragua gibi dolgun bir yapı ise ısıya daha dikkatli davranmayı gerektirir. Dumanı acele çekmek ısıyı artırır ve aromayı yıpratır. Her dakikada bir ya da iki çekiş çoğu zaman iş görür. Ateş sönerse panik yapmadan külü temizleyip puroyu yeniden tutuşturmak mümkündür. Kısa dinlenme araları da dumanı dengeler, tadın her aşamada daha berrak kalmasına imkan verir. Puroyu ağızlıktan ıslatmadan, dudaklar arasında hafifçe taşımak da bitişe kadar temiz bir tat sağlar, nitekim uzun bir oturumun sonunda bile puronun temiz bir tat bırakması, başlangıçtaki küçük hamlelerin ne kadar sakince yapıldığına ve içimin boyunca dumanın hangi sıklıkta çekildiğine bağlıdır. Bu yüzden çekişlerin arasını açmak, külü sert silkelememek ve yanma hattını gözle takip etmek iyi bir başlangıçtır.
Uzun Puroların Saklanması ve Nem Dengesi
Kalın ve uzun purolar, kuru ortamda kolayca çatlar; özellikle örtü yaprağı nemsiz havada hemen yırtılır. Yüzde altmış beş ile yetmiş arası nem ve yaklaşık yirmi derece sıcaklık, çoğu humidor için kabul gören aralıktır. Ambassadeur puro nasıl ile baalbeck ellilik kutu gibi ellilik kabinet kutular, aylara yayılan bir düzen kurmak isteyenler için değer kazanır. Kutuyu gereksiz yere yoklamak dengeyi bozar. Yeni bir nemlendirici yerleştirirken damıtık su seçmek önerilir. Yeni gelen purolara bir süre ortama alışma zamanı tanımak da yerinde olur. Purolar arasında hava dolaşabilsin diye kutuyu aşırı kalabalıklaştırmamak gerekir. Nem göstergesini zaman zaman ikinci bir ölçerle doğrulamak işe yarar. Güneş gören pencere kenarından ve ısı kaynaklarından uzak bir köşe seçmek en doğrusudur, bunun dışında purolar birbirinin kokusunu çabuk aldığı için aynı kabın içinde çok farklı aromalı ürünleri karıştırmamak ve her kutunun içine düzenli bir sıra koymak da uzun vadede işleri kolaylaştırır. Düzenli bir kayıt, hangi kutunun ne kadar süre dinlendiğini hatırlamanıza da yardım eder.
Belicoso ile Churchill Arasındaki Fark
Belicoso sivri başıyla tanınır; Churchill ise düz kapaklıdır ve bu fark içimin ilk dakikalarında belirgin olur. Onluk belicoso royal kutusu dumanı dar bir noktada sıkıştırır, bu yüzden ilk dakikalarda gövde daha net ortaya çıkar. Ferah quai d'orsay capitolio gibi daha ferah bir profil, iki formda da aynı özenle sınanabilir ve farkı ortaya serer. Düz uç kesimi sadeleştirir, sivri uç ise nazik bir el bekler. Uçtan gereğinden fazla dilimlemek çekişi hafifletir. Sivri uçlu formlarda ağızlık yönü daraldığı için duman toplanır, düz uçlarda ise daha geniş bir yüzeye yayılır. Bu ayrım, aynı harmanın iki farklı kalıpta başka başka algılanmasına yol açar. Kesim aleti olarak keskin bir giyotin ya da çift bıçaklı bir makas kullanmak yırtılmayı engeller. Seçim çoğu zaman alışkanlığa ve kişisel zevke bırakılır, ayrıca kesim şeklinin tercih edilmesinde kişisel alışkanlıkların yanı sıra ateşleme alışkanlığının ve elde bulunan aletin de payı büyük olduğu için iki formu da deneyip aradaki farkı kendi damağında görmek en doğru yöntemdir.
Uzun İçimde Ortam ve Yan Lezzetler
Uzun bir puroyu rahatça içmek istiyorsanız, ortam da önemlidir. Koyu kahve ya da demli çay çoğu içicinin vazgeçilmez eşlikçisidir; su ya da soda ise damağı tazeler. Bademli quai d'orsay clemenceau kavrulmuş badem tarafıyla kahveye eşlik eder, tatlılığı şekerden değil kuruyemişten getirdiği için ağırlaşmaz. Ballı tütünlü coronas ise daha kremsi duruşuyla hafif içeceklere yaklaşır. Ağır bir sofradan hemen sonra yakmak yerine kısa bir süre dinlenmek akıllıcadır. Ortam havadar ve dingin olmalıdır; kapalı ve havasız bir odada duman ağırlaşır. Sohbet eşliğinde içildiğinde uzun bir puro hızlı geçer, yalnız içildiğinde ise daha dikkatli tadılır. Rahat bir koltuk, yeterli ışık ve elinizin altında bir kül tablası da akşamı tamamlar, bu nedenle uzun bir puro için ayrılan akşam yalnızca tütünden değil, yanındaki içecekten, koltuktan, ışıktan ve sohbetten de oluştuğu için her ayrıntıyı baştan hazırlamak akşamı güzelleştirir. Bütün bunlar bir araya geldiğinde, uzun bir puro sıradan bir molanın ötesinde, akşamın merkezinde yer alan küçük bir alışkanlığa dönüşür.